Ev Tozu Akarı Alerjisi

Ev Tozu Akarı Alerjisi Nedir?

Ev tozu akarları, gözle görülemeyecek kadar küçük, örümcekgillerle akraba canlılardır. Yatak, yastık, yorgan, halı, perde ve kumaş kaplı mobilyalarda yaşar; insanlardan dökülen ölü deri hücreleriyle beslenirler. Alerjiye yol açan şey akarın kendisinden çok dışkısı ve vücut parçalarındaki proteinlerdir. Bağışıklık sistemi bu zararsız proteinlere aşırı tepki verdiğinde ev tozu akarı alerjisi ortaya çıkar. Çocuklarda en sık görülen solunum yolu alerjilerinden biridir ve yıl boyu süren şikayetlere neden olabilir.

Belirtileri

Belirtiler genellikle sabah uyanınca, yatak toplanırken ya da ev temizliği sırasında belirginleşir. Mevsimden bağımsız, yıl boyu sürmesi tipiktir.

• Sık hapşırma, burun akıntısı ve burun tıkanıklığı
• Burunda, damakta ve gözlerde kaşıntı
• Gözlerde sulanma ve kızarıklık
• Burnu sürekli yukarı doğru silme, burun üzerinde çizgi oluşması
• Ağızdan nefes alma, horlama ve uyku kalitesinde bozulma
• Gece veya sabaha karşı artan kuru öksürük
• Astımı olan çocuklarda hırıltılı solunum ve nefes darlığı atakları
• Atopik dermatiti olan çocuklarda egzama alevlenmeleri

Çocuğunuzda belirgin nefes darlığı, konuşmakta ya da beslenmekte zorlanma, dudaklarda morarma görülürse vakit kaybetmeden acil servise başvurun.

Nedenleri ve Risk Faktörleri

Akarlar sıcak ve nemli ortamları sever; nemin yüksek olduğu, iyi havalandırılmayan evlerde sayıları artar. Alerjinin gelişmesinde kalıtımın rolü büyüktür.

• Anne, baba ya da kardeşte alerji, astım veya egzama bulunması
• Çocuğun kendisinde atopik dermatit ya da besin alerjisi öyküsü
• Nemli, rutubetli ve az havalandırılan ev ortamı
• Halı, ağır perde ve çok sayıda pelüş oyuncak bulunan yatak odası
• Sigara dumanına maruz kalma (solunum yollarını daha hassas hale getirir)

Tanı

Tanı, çocuk alerji ve immünoloji uzmanı tarafından şikayetlerin ayrıntılı öyküsü ve muayeneyle başlar. Belirtilerin zamanı, evdeki koşullar ve ailede alerji varlığı sorgulanır. Alerjinin kaynağını doğrulamak için ön koldan yapılan deri prik testi veya kanda özgül IgE ölçümü kullanılabilir. Astım şüphesi olan çocuklarda yaşı uygunsa solunum fonksiyon testi istenebilir. Test sonuçları tek başına değil, çocuğun yakınmalarıyla birlikte yorumlanır.

Tedavi ve Korunma

Tedavinin temeli akarla teması azaltmaktır. İlaç tedavisi ise belirtilerin şiddetine göre hekim tarafından belirlenir.

• Yastık, yorgan ve yatak için akar geçirmez kılıflar kullanılması
• Nevresimlerin haftada bir sıcak suyla (genellikle 60 derece) yıkanması
• Yatak odasında halı, ağır perde ve kumaş oyuncakların azaltılması; oyuncakların düzenli yıkanması
• Ev neminin düşük tutulması ve odaların düzenli havalandırılması
• Temizlikte HEPA filtreli süpürge ve nemli bez kullanılması, temizlik sırasında çocuğun odada olmaması
• Evde ve çocuğun yanında sigara içilmemesi

Hekim gerekli görürse antihistaminikler, burun spreyleri ya da astımı olan çocuklarda solunum yolu ilaçları önerebilir. Uygun hastalarda alerjen immünoterapisi (aşı tedavisi) seçenek olabilir. İlaçların başlanması, dozu ve kesilmesi mutlaka hekim kontrolünde yapılmalıdır.

Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?

Burun akıntısı, tıkanıklık ve hapşırık birkaç haftadan uzun sürüyor, uykuyu ve okul başarısını etkiliyorsa, gece öksürüğü ya da hırıltı tekrarlıyorsa bir çocuk alerji uzmanına başvurmak gerekir. Erken tanı ve doğru önlemler, belirtilerin kontrol altına alınmasına ve atak sıklığının azalmasına yardımcı olur.